Warning: Creating default object from empty value in /home/riverski/public_html/wp-content/themes/delegate/functions/admin-hooks.php on line 160

Destinacije

Viminacium

Na 13km od Požarevca, blizu Kostolca, nalaze se ostaci glavnog grada Rimske provincije Gornje Mezije. Prvobitno izgrađen kao logor VII rimske legije, Viminacium se zbog izuzetno pogodnog geografskog položaja brzo razvijao, da bi za vreme cara Hardijana dobio gradski status, a od 239. godine i status kolonije i pravo kovanja novca. U njemu je bilo sedište carskog namesnika provincije i luka Dunavske rečne flote. Zaleđe bogato rudom uslovilo je razvoj trgovine i mnogih zanatskih i umetničkih radionica, čiju su proizvodi izvoženi širom Carstva. U IV veku Viminacium je sedište episkopije, a 441.godine biva razoren u hunskoj najezdi. Antički grad, prostirao se na 220ha uže gradske teritorije.

Dosadašnjim arheološkim istraživanjima otkriveno je oko 14.000 grobova na nekropolama ove rimske metropole. Posebno treba pomenuti nekoliko memorijalnih građevina, ali i fresko oslikane grobnice i sarkofage pokojnika. Pojedini zlatni i srebrni nakit iz viminacijumskih nekropola predstavlja unikatne radove. Poseban kuriozitet predstavlja i desetak grobova varvarskog naroda Gepida, koji su imali svoj izdvojeni deo na gradskom groblju. Arheološki nalazi izloženi su u Muzeju u Požarevcu, a deo je i u Narodnom muzeju u Beogradu.
Skorašnjim arheološkim istraživanjima otkrivena su dva akvadukta, koji su dovodili vodu u grad sa udaljenosti od 9km i opskrbljivali preko 30.000 stanovnika. Takođe, otkriven je i monumentalni mauzolej sa spaljenim pokojnikom i priloženim zlatnim predmetima. Najverovatnije je reč o rimskom caru Hostilijanu, koji umire od kuge 251.godine u prestonici Gornje Mezije.

Viminacium je jedini prestoni provincijski grad, možda i u celom Rimskom carstvu, koji je imao tu sreću da se na njegovim ruševinama ponovo ne podigne veliko naselje poput Niša, Beograda, Soluna, Milana… Iz istog razloga nije ni istražen u većoj meri, ali nova sistematska arheološka iskopavanja, istovremena konzervacija i planska prezentacija obećavaju možda i novu Pompeju.


Đerdap

Najveća i najlepša klisura Evrope, jedinstven prirodni ambijent u donjem toku Dunava, nacionalni park. Klisura je duga oko 100km i preseca karpatsku planinsku pregaču između Panonskog basena na zapadu i Vlaškopontijskog basena na istoku. Proteže se od Golupca gornjom klisurom preko Ljupkovske kotline,Gospođinog vira, Donjomilanovačke kotline do Kazana (veliki i mali Kazan). Desna obala Dunava u Đerdapskoj klisuri obiluje kulturnoistorijskim znamenitostima. Tu je nastala i jedinstvena predneolitska kultura Lepenskog Vira sa najstarijom sakralnom arhitekturom i monumentalnom skulpturom Evrope (VI – V milenijum p.n.e.). Veliki značar Đerdap je imao dok je predstavljao severnu granicu Rimskog carstva. Od početka I veka u njegovim stenama usecani su putevi, podizana utvrđenja i naselja. Put kroz Kazan nastao je 99.-103.godine, u vreme vladavine cara Trajana, o čemu i danas svedoći Trajanova tabla, prvobitno postavljena 1,5m iznad rimskog puta, koja se zbog akumulacionog jezera morala podići kako ne bi bila potopljena zajedno sa većim delom puta.

 


Lepenski Vir

Arheološki lokalitet “Lepenski Vir” je spomenik kulture lociran u Gospođinom viru u okviru Đerdapske klisure. Trajao je od 5800.-4300.godine p.n.e. u okviru devet sukcesivno podignutih naselja sa planinski građenim kućištima, grobovima, svetilištima i umetnički obrađenim predmetima jedinstvenog likovnog izraza. Arhitektura i kultura Lepenskog Vira poznata je u svetskim razmerama, predstavlja najveći domet kulture srednjeg kamenog doba tj. prelaza iz paleolita u neolit. Skulpture sa lokaliteta “Lepenski Vir” danas u Evropi predstavljaju najstariju monumentalnu kamenu plastiku.


Golubac

Zbog svog geografskog položaja i važnosti koju je Dunav imao kroz istoriju, Golubac je od davnina bio interesantan za mnoge osvajače. Na mestu današnjeg naselja Rimljani su u prvom veku nove ere podigli utvrđenje (Vicus Cupae) radi zaštite severne granice carstva. Oko 299.godine tu je boravio car Dioklecijan. Huni uništavaju grad a obnovljen je za vreme cara Justinijana. Nekoliko vekova područje Golupca je bilo poprište stalnih sukoba Vizantije, Mađara i Srba.Pod srpsku upravu potpada za vreme kralja Dragutina.U tim burnim, ratnim vremenima nastao je i srednjevekovni grad Golubac. Prvi pisani trag o izgradnji grada na strmoj litici pored Dunava, datira iz 1335.godine. Golubac je u srednjem veku često menjao gospodare (Srbi, Mađari, Turci, Bugari).

Postoji nekoliko legendi o nastanku imena grada. Najrasprostranjenija je legenda koja govori o prelepoj princezi Golubini.Ona je odbila udvaranje turskog paše i zbog toga je ostavljena na jednoj steni u Dunavu gde je umrla. Druga legenda kaže da je na ovom prostoru bilo puno golubova pa otud i naziv Golubac. Golub je u osnovi imena grada Golupca na jezicima mnogih naroda (mađarskom, turskom, grčkom, latiskom, srpskom).Zbog toga je golub simbol grada i nalazi se na grbu opštine.


Smederevo

Pokušavajući da spase srednjevekovnu srpsku državu od turskog osvajanja, despot Đurađ Branković je dvadesetih godina XV veka na ušću Jezave u Dunav podigao veliki smederevski grad, do današnjih dana najveću ravničarsku tvrđavu u Evropi. Tako Smederevo postaje prestoni grad, ali i poslednja srpska srednjevekovna prestonica. Projektant tvrđave bio je Toma Kantakuzen, brat despotice Jerine koji je grad podigao u vizantijskom stilu.Tvrđava je bila bedem turskom osvajanju ne samo Srbije već i Evrope. U Smederevu je Kir Stefan Srbin napisao jednu od najlepših srpskih srednjevekovnih melodija “Ninja Sili”.

Na Đurđevom dvoru su napisane 24 knjige. Živelo se raskošno, bogatim životom, trgovalo se sa Dubrovčanima, Grcima, Latinima … I ono što nije mogla vojska, učinila je izdaja. Turci su Smederevo osvojili na prevaru i od tada pa do Karađorđa i I srpskog ustanka, ovaj grad živi život beznačajne turske kasabe.

Ovo zidine su pretrpele veliko oštećenje u II svetskom ratu, 5. juna 1941., prilikom eksplozije nemačke municije koja je tu bila lagerovana. Zidine Đurđeve tvrđave spašavaju grad Smederevo od potpunog rušenja. Od tada ovaj grad nema kapije – Vazda otvoreno Smederevo – kako kaže pesma.


Sremski Karlovci

Sremski Karlovci su grad naše kulture i duhovnosti, grad u kome zvona bruje kao u Firenci, gde se još uči latinski jezik, gde još ima gospodstvene uglađenosti, gde se još uvek ljudi odmaraju pred kućama, gde vladaju srdačnost i gostoprimstvo.
Karlovci su primer kako dodiri i prožimanja dve dominantne evropske kulture, zapadne i istočne, mogu iznedriti jedan novi kvalitet u estetskom i duhovnom smislu.
U pisanim izvorima prvi put se pominju 1308. godine kao kao kaštel pod nazivom Karom. Grad je često menjao vlasnike, uglavnom ugarske velikaše, od kojih je najpoynatija bila porodica Batori, koja je vladala Karlovcimasve do dolaska Turaka u ove krajeve. Po odlasku Turaka, iako opustošeni, Karlovci su se zahvaljujući svom bogatstvu, brzo oporavili i ubrzo postali duhovni, kulturni i obrazovni centar srpske nacije u okviru Habsburške monarhije.
Od 1713. godine ovde je sedište srpske pravoslavne Mitropolije, a već 1726. godine zalaganjem mitropolita Mojsija Petrovića, u gradu se formira prva srednja škola, takozvana Pokrovobogorodična. 28. avgusta 1734. godine se smatra danom osnivanja savremenog teatra kod Srba, izvođenjem prve srpske pozorišne predstave pod nazivom Tragikomedija o smrti poslednjeg srpskog cara Uroša Petog. 1749. godine se podiže nova zgrada Saborne crkve. U njoj nastaju prava remek dela srpskog baroka, kao što je ikonostas kiji su radili slikari Teodor Kračun i Jakov Orfelin. 1791. godine je osnovana prva srpska gimnazija, a nedugo zatim, 1794. godine mitropolit Stefan Stratimirović osniva i Bogosloviju, koja će u jednom svom periodu imati i rang teološkog fakulteta.
U vreme buržoaske revolucije, u Karlovcima je 13. maja 1848. godine održan Majski sabor, na kome je odlučeno da se oblasti Srema, Bačke, Baranje i Banata proglase za Autonomno Vojvodstvo Srpsko, od kada ovaj kraj naše zemlje i nosi naziv Vojvodina. Za vojvodu je izabran Stevan Šupljikac, a za komandanta Narodne vojske Đorđe Stratimirović.
Karlovačka mitropolija je podignuta u rang patrijaršije, a za patrijarha je proglašen Josif Rajačić.
Krajem 19. veka grad dobija današnji izgled. U to vreme sagrađeni su Patrijaršijski dvor, Bogoslovski seminar, internat Stefaneum – koji je danas Institut srpskog naroda.
U Karlovcima se sa velikom pažnjom i ljubavlju neguje kult jednog od najznačajnijih đaka Karlovačke gimnazije, srpskog pesnika romantičara Branka Radičevića.
Od 18. veka vinogradarstvo je glavna privredna grana ovog regiona. Po starim zapisima, Karlovčani su odvajkada bili odlični vinogradari i razlikovali su se od drugih po obrađenom vinogradu i orezanom čokotu.
Priču o vinogradima i šetnju po Karlovcima završimo stihovima Braka Radićevića:

Ao, berbo, tebe želim kletu!
Ta šta lepše od tebe na svetu?
Ko tebeka nikad ne video,

Šta je jošte sirotan video?


Petrovaradinska tvrđava

Na desnoj obali Dunava, naspram Novog Sada, na mestu nekadašnjeg naselja, rimskog i vizantijskog a zatim ugarskog utvrđenja, koje su 1526. osvojili Turci, Austrijanci su, posle zauzeća 1687., u XVIII veku izgradili novu Petrovaradinsku tvrđavu po sistemu Sebastijana Vobana, pretvorivši je u ”Dunavski Gibraltar”. Još za vreme izgradnje utvrđenja, 1716., kod Petrovaradina se odigrala velika bitka, u kojoj je princ Eugen Savojski na čelu austrijske vojske potukao Turke. Nova velika tvrđava završena je za vreme vladavine Marije Terezije 1754. – 1766. i u njoj se nalazio austrijski garnizon sve do 1918., a koristila se kao tamnica, u kojoj su među zatvorenicima bili srpski narodni prosvetitelj Vasa Pelagić, hrvatski književnik Antun Gustav Matoš i mladi Josip Broz (1914). U Oficirskom paviljonu bio je zatočen i Karađorđe 1813. pošto je pobegao iz Srbije posle propasti Prvog srpskog ustanka. Obnovljena i adaptirana tvrđava sada je dobila turističko-ugostiteljsku i kulturnu namenu U zgradi topovnjače iz XVIII veka nalazi se Muzej grada Novog Sada sa bogatom arheološkom, istorijskom, etnografskom i numizmatičkom zbirkom.


Zrenjanin

Bečkerek, Petrovgrad, Zrenjanin, čega tu više nema?

Zrenjanin je već vekovima višenacionalna sredina, svojevrsni nacionalni, jezički, konfesionalni Vavilon. U njemu živi danas dvadesetak naroda i svaki ima mogućnost da se moli  sopstvenom Bogu. Skoro sve gradske crkve izgrađene su u 18 i 19 veku u duhu verske tolerancije i nisu međusobno udaljene u prečniku više od par stotina metara. Najstarija gradska crkva je pravoslavni hram posvećen Uspenju bogorodice. Unutrašnje slikarske radove izveli su bečkerečki slikari Georgije i Dimitrije Popović. Druga gradska pravoslavna crkva je Vavedenska iz 1777. godine, takođe u Marijaterezijanskom vremenu, u duhu klasicizma. Poseduje nekoliko vrednih ikona iz 18 veka. U neposrednoj blizini je kapela Svetog Rafaila, kaluđera iz manastira Hilandara, koji je jos za života proglašen čudotvorcem. Rimokatolička katedrala na glavnom gradskom trgu u Zrenjaninu izgrađena je 1868. godine. Unutrašnjost katoličke crkve, rad arhitekte Stevana Đorđevića, izgrađene u neoromaničnom stilu, oslikao je Jozef Gojgner. Poseduje izvanredne orgulje iz 1807. godine, radionice “Vegenstajn Lipot i sinovi“. I ova crkva – katedrala otvorena je za koncerte duhovne muzike poznatih zrenjaninskih horova. Ova župna crkva posvećena je svetom Ivanu Nepomuku. U najviše očuvanom i najlepšem ambijentalnom okruženju starog gradskog jezgra je Reformatorska crkva, arhitekte Zaboreckog iz 1891. godine, izgrađene u neogotičnom stilu. Vitka, nepretenciozna građevina, svojom elegancijom stalno podseća na meru dobrog ukusa.

Glavna ulica predstavlja zasebnu celinu sačuvanog starog jezgra nekadašnjeg Velikog Bečkereka, a sada Zrenjanina, i ovaj deo grada naseljen je još od 14 veka. Kada bi imali čudesnu mogućnost da u glavnoj zrenjaninskoj ulici okupimo sve znamenite i poznate ljude koji su u njoj bar na kratko boravili tokom različitih vremenskih epoha, našli bi se tu, između ostalih, i jedan Mehmed Paša Sokolović, despot Stefan Lazarević, potom Eugen Savojski, ban Josip Jelačić, Marija Terezija, grof Mersi, Konstantin Danil, Dositej Obradović, Đura Jakšić, Svetozar Miletić, Mihajlo Pupin, Uroš Predić…

Grad na Begeju, prokopavanjem kanala DTD kroz sam centar, postao je grad na dve reke, a u neposrednom okruženju su i Tisa, Tamiš, Stara Tisa, Stari Begej pa je tako Zrenjanin na najgušćoj mreži vodenih tokova u našoj zemlji. U samom gradu postoje već deset mostova pa je neko raspevano pero nazvalo grad banatskom Venecijom.

Carska bara 

U blizini Zrenjanina, pored Ečke je i najpoznatiji srpski ribnjak i prirodni rezervat ptica – Carska bara. Dobila je ime po austrijskom prestolonasledniku Ferdinandu, inače strasnom lovcu, i još poznatijoj žrtvi sarajevskog atentata, koji je tu rado boravio. Danas je to zaštićeni prirodnjački kompleks ptičjeg carstva – ornitofaune. Od 310 poznatih vrsta ptica u Vojvodini čak 295 živi ovde.


Apatin

Prva slovenska naselja  na području današnjeg Apatina datiraju s početka 6 veka. U pisanim dokumentima grad se prvi put pominje 1011. godine, kada je tadašnje naselje Aronjoš mađarski kralj Stevan I poklonio samostanu opatica. Otuda I ime izvedeno od reči opatija – Apatin. U dokumentima iz 15 veka Apatin se pominje kao grad srpskog despota Stefana Lazarevića. Po odluci bečkog dvora, u Apatin se 1723. godine doseljavaju Nemci. Čuvena apatinska pivara sagrađena je još 1756. godine.

Apatin je značajan turistički centar na Dunavu. Pored izvanrednih lovnih i ribolovnih terena, tradicionalne “Ribarske večeri“, početkom jula, svake godine privuku hiljade posetilaca. U okviru ove manifestacije održavaju se takmičenja ribolovaca za trofej “Zlatna ribica“ i takmičenje kulinara za “Zlatni kotlić“.
Nizvodno od Apatina, sve do ušća Drave, zelene obale presecaju peščani sprudovi koje Dunav Svake godine iznova oblikuje i premešta. Ovi sprufdovi su staništa retkih ptica i česta meta ornitologa. Registrovano je blizu 300 vrsta ptica koje se gnezde na ovom području, među njima i neke autohtone vrste, kojima su šume uz reku jedino stanište. To su, pre svega, jedinstveni primerci crne rode i belorepog orla. Kada se priđe Bogojevu, naići ćemo na vikend-naselje “Šaran kula“, fantastično mesto za odmor i razonodu.
Doživljaj reke je uvek u nekom magičnom zelenom tonu, svečano miran, kao i pejzaž koji razmiče svoje zelene zidove od visokih topola iza kojih će se ukazati poneki zvonik. Pred očima su vam zelene šume, koje preseca neki prašnjavi drum, zelene krošnje koje iz žita niču oko nekog salaša, vrbe koje se zelene na drugoj obali. Sve je to kao neka zelena vatra koja se najednom sručila Dunavu pred noge. Svojom ogromnom snagom olovnobele monotonije i ravničarskim maglama u suton, Dunav nikoga ne može ostaviti ravnodušnim. Zato se valja zaputiti u te zelene predele, koji su još uvek takvi kakvi su bili, i prepustiti se znatiželji oka.
Krstarimo od Beograda do Apatina, a na tom putu su pred nama, naseljena mesta Banovci, Slankamen, Beška, Sremski Karlovci, Novi Sad, Begeč, Bačka Palanka, Karađorđevo, Bačko Novo Selo, Bogojevo.

Banja Junaković

Samo par kilometara od Apatina je jedna od tri vojvođanske banje – Banja Junaković. Banja je nastala kada su 1913. godine meštani obližnje Prigrevice kopanjem bunara utvrdili da njihovo selo leži na području termalnih jezera. Godinu dana kasnije u Budimpešti je obavljena analiza ove vode i ona je svrstana u isti rang sa lekovitim vodama poznatih banja “Karlove Vari“ u Češkoj i “Harkanj“ u Mađarskoj. Banja pomaže u lečenju reumatizma traumatoloških, asmatičnih i ginekoloških problema. Najviše se, međutim pročula po lečenju steriliteta.